آخرین مطالب

یک سبد انجیر (ادبیات) 7 فرهنگی - شعر وادبیات - علیرضا رشنو

یک سبد انجیر (ادبیات) 7

  بزرگنمایی:

به نام خالق زیبایی

یک سبد انجیرِ ادبیات "زمان" بخش 1

درس قبل

 

در درس قبل راوی و شخصیت را مورد بررسی قرار دادم و چالش هایی را در این خصوص مطرح کردم، در این قسمت بنا دارم از زمان در داستان یا زمانِ داستان صحبت کنم.

در زندگی ما زمان مبحثی قرار دادی است اینکه ساعت چند است یا چه روزی از ماه و چه تاریخی از سال است قرار دادهایی است که ما با اختراع ساعت و تقسیم بندی چرخش زمین به دور خورشید در قالب روز و فصل و طراحی تقویم رواج داده و بر روی آن تفاهم کرده ایم. اما در داستان ماجرا کمی متفاوت است، زمان را در داستان از دو منظر می توان مورد بررسی قرار داد:

اول) زمانی که از بیرون بر داستان وارد می شود

دوم) زمانی که در ساختار یا لایه های داستان وجود دارد

 

زمان تقویمی: منظور حرکت زمین به دور خورشید و ایجاد روز و فصل و سال است، این زمان در داستانهای معمولی که روایت زندگی هستند استفاده می شود

زمان کیهانی: زمانی بسیار طولانی است از انفجار بزرگ و ایجاد جهان تا امروز – این زمان با سرعت نور اندازه گیری می شود و بیشتر در داستانهای علمی تخیلی و فضایی مورد استفاده قرار می گیرد

توضیح اینکه زمان تقویمی و زمان کیهانی از بیرون بر داستان وارد می شوند و نویسنده برای نوشتن داستان در محدودیت و اجبار این زمانها قرار دارد.

 

اما زمان دیگری نیز وجود دارد که خاص شخصیتهای داستان است، برای آشنایی با این زمان، موقعیتی را در نظر بگیرید که می گویید این یک دقیقه برای من یک سال گذشت یا امروز چقدر زود گذشت این احساس از گذر زمان هنگامی که برای یکی از شخصیتهای داستان اتفاق می افتد زمان مخصوص به او را ایجاد می کند.

و در نهایت آنچه باید راجع به آن صحبت کرد، زمان روایت است.

زمان روایت خاص داستان است، زمان روایت در اختیار و تسلط نویسنده است یعنی نویسنده قبل از نوشتن داستان مشخص می کند داستانش زمان حال، گذشته یا آینده است، پس این نویسنده است که بنا بر مقتضیات داستانش زمان روایت را مشخص می کند.

حالا که با تعریف زمان و جایگاه آن در داستان آشنا شدیم بیایید نگاهی به کارایی و اثر زمان در داستان بیندازیم. در واقع بدون زمان هیچ حادثه ای در داستان بوقوع نمی پیوندد و پیرنگ یا توالی حوادث بر اساس زمان ایجاد می شود، به معنی دیگر این زمان است که داستان را بوجود می آورد.

حالا ما داستان داریم و زمان را هم می شناسیم بیایید ببینیم با استفاده از زمان چگونه می توانیم ترتیب و توالی حوادث را در داستان تغییر دهیم تا داستانمان گیرا تر و قوی تر نوشته شود.

نویسنده برای بر هم زدن توالی منطقی حوادث سه راه در اختیار دارد:

  1. جا به جایی صحنه ها و حوادث
  2. بازگشت به عقب
  3. جریان سیال ذهن

در جا به جایی حوادث داستان، نویسنده زمان حوادث را تغییر نمی دهد، بلکه صرفا در نوشتن داستان ترتیب آنها را رعایت نمی کند و خواننده هنگام خواندن داستان و از کنار هم قرار دادن اطلاعاتی که به دست آورده روال و ترتیب درست حوادث را پیدا کرده و آنها را به هم ربط می دهد.

در بازگشت به عقب، نویسنده در طول داستان از طریق ذهن شخصیت به زمان گذشته گذشته پل زده و حوادثی را در گذشته یادآور می شود و باز به حال بر می گردد، با این شیوه خواننده به چرایی اتفاقات زمان حال که ریشه در گذشته دارد پی می برد.

در جریان سیال ذهن، نویسنده ذهن شخصیت را آزاد می گذارد تا ضمیر ناخودآگاهش به هر جا می خواهد برود، در این نوع داستان زمان حوادث و توالی آنها در ظاهر آشفته و به هم ریخته است، هر چند واقعیت این است که نویسنده طرحی منسجم و قوی را در ذهن دارد.     

 

بحث پیرامون زمان ادامه دارد.....

آثار خود را برای ما بفرستید

Alireza_rashnow@yahoo.com

 


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

lastnews

مهم‌ترین سند کشور

دکترعلیرضا ورناصری با برگزاری جلسه هم اندیشی نخبگان بختیاری میزبان نایب رئیس مجلس و رئیس مجمع نمایندگان مجلس شد

چامسکی: آمریکا یک کشور پیشرو در تروریسم بین‌المللی است

تنظیمات مهم برای استفاده از سیگنال یا تلگرام

تجلیل رهبر انقلاب اسلامی از برجستگی‌های علمی و فنی و اخلاص شهید فخری‌زاده

رئیس مرکز حفاظت و اطلاعات قوه قضائیه خبر داد شناسایی یک باند اخذ «رای تضمینی» با عنوان «فرشته نجات»

تقدیر دکتر علیرضا ورناصری از خانواده اهدا کننده اعضای بدن

جزییات اختتامیه جشنواره فیلم کوتاه تهران اعلام شد

دکتر داودرضا کاظمی کرونا مثبت شد

جلیقه آبی ها

جزئیات مصوبات کمیسیون تلفیق درباره هدفمندی یارانه ها

آقای نماینده! شهامت این است که از سرباز سیلی خورده عذرخواهی کنی،نه اینکه بر سر منتقدان فریاد بکشی

ظریف:کاندیدای ریاست جمهوری نمی شوم، چون نمی خواهم باعث اختلاف در کشور شوم

یک فرد در ایالت میشیگان آمریکا برنده یک میلیارد دلاری بلیط بخت آزمایی «مگا میلیونز» شد.

آسمان‌خراشی که با وزش باد می‌چرخد

مرمت بناهای تاریخی با خمیر باکتری!

مرگ چهار بازیکن برزیلی به خاطر سقوط هواپیما

هاشمی طبا: ترسیم «مدینه فاضله» دلیل ناکارآمدی دولت‌هاست

آخرین وضعیت برگزاری جشنواره فیلم فجر در استان/سینماها ملزم به رعایت پروتکل‌های بهداشتی شدند

روبالشتی جایزه قهرمانان دوومیدانی ایران!

خطیب‌زاده: موضوع توقیف نفتکش ایرانی در اندونزی فنی است

با حضور مونسان انجام شد اعطای گواهینامه 4ستاره شهر مقصد گردشگری به یزد

سارق مسلح و قاتل فرزند دکتر غیبی به دار مجازات آویخته شد

کشکول دراویش و فضای مجازی

سلام زندگی

معامله خودرو

رژیم صهیونیستی رسما سفارتش در امارات را افتتاح کرد

وارونه نمایی یک رویداد

باران پلاستیکی هم به بازار آمد

هیات رئیسه اصناف دزفول انتخاب شدند

محمدمهدی طباطبایی نژاد در بازدید از جشنواره فیلم کوتاه تهران: سینمای کوتاه سینمای آینده است/ موفقیت فیلم کوتاه از سطح باورها فراتر رفته است

معاون توسعه مدیریت و منابع وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مطرح کرد: اختصاص تسهیلات کرونایی به مبلغ 1700 میلیارد تومان برای اهالی فرهنگ و هنر

معاون اول رییس جمهور در حاشیه بازدید از نمایشگاه صنعت نفت و گاز: بخش نفت و گاز تحریم‌ها و انحصار‌های خارجی را بی اثر کرد

معضل دکل های مخابراتی در مدارس و سوالاتی بی جواب

کشف 117 دستگاه ماینر قاچاق در شهرستان "دزفول"

اعلام نامزدهای مسابقه ملی سی و هفتمین جشنواره بین‌المللی فیلم کوتاه تهران

رییس سازمان سینمایی کشور: مهم‌ترین فیلمسازان ما از سینمای کوتاه معرفی شده‌اند

مجموعه مصاحبه های با موضوع گویش دزفولی - قسمت پنجم (پایان)

معاون بهره برداری شرکت فولاد هرمزگان: یکی از کم نظیرترین تعمیرات سالیانه احیا مستقیم را در فولاد هرمزگان انجام دادیم

مرزهای عراق به روی ایرانی‌ها باز شده است؟

از امروز تا سه شنبه انجام می شود پیش فروش 7 محصول ایران‌خودرو برای تحویل آبان‌ تا دی 1400

رئیس آموزش پرورش :اولویت کاری ما رسیدگی به مناطق محروم و روستایی شهرستان دزفول بوده است

آخرین و جدیدترین آمار کرونایی استان لرستان تا 5 بهمن 99

هافینگتن پست در گزارشی نوشت تلاش‌ها برای تخریب مسیر دیپلماسی بایدن در قبال ایران

از امروز تراکنش‌های بدون کد یا شناسه ملی پذیرش نمی‌شوند

وزیر بهداشت اعلام کرد ورود اولین بخش واکسن کرونا به کشور طی روزهای آتی / از عادی انگاری‌ها نگرانم

ورود اولین بخش واکسن کرونا به کشور طی روزهای آتی

رییسی: اجرای بخش عمده‌ سند تحول قضایی، نیازمند اصلاح قوانین است

چرا عنابستانی از خط ویژه می‌رفت؟

رییس بیمارستان طالقانی اهواز عنوان کرد آخرین وضعیت مصدومان حادثه مدرسه کانکسی در دزفول / سوختگی 3 دانش‌آموز و 3 معلم